Długo zapowiadana książka o Bałkanach, która w istocie jest podsumowaniem moich ostatnich 25 lat życia i włóczęgi, nie może ukazać się tak szybko z oczywistych względów. Podzielę się z Wami obserwacją, która dopiero teraz stała się dla mnie dostatecznie jasna.

Jak mój ś.p. Tato zasiadać miał do naprawdę fajnego jedzenia, które mu kilka razy w miesiącu przygotowywałem, pamiętając, że musi ono zawierać dużo tłuszczu, ziemniaków i być odpowiednio słono-ostre (pokolenie pamiętające biedę powojenną), robił chyba z dwie lub trzy rundy do przedpokoju i na balkon, co trwało czasami z 15 minut. Irytowało mnie to strasznie, bo gorące danie stygło.

Jak świniakom morskim daję najbardziej wytrawne potrawy w postaci mieszaniny sałaty, ogórka, pomidora i buraka, to Amyszak robi zawsze dwa kółka wokół jedzenia, a Aluzja otrzepuje się kilka razy. Dopiero po tych rytuałach zaczynają konsumpcję.

Ja w czasie pisania książki o Bałkanach wydałem już 10 innych książek, swojego autorstwa, we współautorstwie lub pod redakcją. Ta o Bałkanach leżała w roku i dojrzewała. Kręcę się wokół niej jak mój Tato i moje świniaki.

Myślę, że to będzie najważniejsza książka mojego życia, ważniejsza od tej profesorskiej, do której mam duży sentyment bo powstała na bazie moich wojaży i jest chyba najbardziej rozpoznawalną moją wizytówką. Jednocześnie uświadamiam sobie, że ta o Bałkanach nie jest ani książką podróżniczą, ani awanturniczo-przygodową, co buńczucznie zapowiadałem. Jest książką o mnie osobiście, o moim postrzeganiu świata, o moich relacjach z innymi ludźmi. O mnie szczęśliwym i nieszczęśliwym. O mojej depresji i wychodzeniu z niej po śliskim gruncie. Mimo, że opisuję innych, napotkanych na swojej drodze, tak naprawdę ujawniam prawdę o sobie, o tym kim jestem i kim nie chcę być. O sytuacjach, które chciałbym zachować na zawsze w swojej pamięci i tych, które chciałbym z niej wymazać.

Rezerwuję swój czas na jej dokończenie na tegoroczną zimę, może wiosnę 2022. Obietnicę tę składam tym wszystkim, którzy od jakiegoś czasu pytają mnie: kiedy?

Autor: prof. Radosław Zenderowski
Polski socjolog i politolog, profesor nauk humanistycznych, profesor zwyczajny w Katedrze Stosunków Międzynarodowych i Studiów Europejskich Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, kierownik tej katedry.