Festiwal hinduski Kumbh Mela

Festiwal hinduski Kumbh Mela jest jednym z największych pokojowych zgromadzeń na świecie i uważany za „największe na świecie zgromadzenie religijne pielgrzymów” . Festiwal ten został wpisany na Reprezentatywną Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości UNESCO. Jest to święto obchodzone w Indiach przez wiele dni, a dzień Amavasya przyciąga największą liczbę w ciągu jednego dnia. Władze Kumbh Mela poinformowały, że największa jednodniowa frekwencja na Kumbh Mela wyniosła 30 mln w dniu 10 lutego 2013 roku i 50 mln w dniu 4 lutego 2019 roku.

Kumbh Mela lub Kumbha Mela to główne pielgrzymki i święto w hinduizmie.  Jest obchodzone w cyklu około 12 lat w czterech miejscach pielgrzymkowych: u zbiegu rzek Ganges,Yamuna i Sarasvati w Allahabad, Haridwar na brzegu Gangesu, Nashik na brzegu rzeki Godavari i Ujjain na brzegu rzeki Shipra.  Święto odznacza się rytualną kąpielą w wodach, ale jest także świętem handlu z licznymi jarmarkami, edukacją, dyskursami religijnymi, masowym karmieniem mnichów lub ubogich oraz widowiskiem rozrywkowym. (https://www.youtube.com/results?search_query=maha+kumbah+mela)

Tygodnie, w których odbywa się to święto jest cyklicznie. W każdym miejscu w przybliżeniu raz na 12 lat w oparciu o hinduski kalendarz księżycowo-słoneczny i względne astrologiczne tj. pozycje Jowisza, Słońca i Księżyca. Różnica między festiwalami Prayag i Haridwar wynosi około 6 lat, a oba zawierają Maha (główne) i Ardha (połowa) Kumbh Melas. Dokładne lata, szczególnie dla Kumbh Melas w Ujjain i Nashik – były przedmiotem sporu w XX wieku. Festiwale Nashik i Ujjain obchodzone są w tym samym roku lub w odstępie jednego roku, zazwyczaj około 3 lata po Haridwar Kumbh Mela. W innych częściach Indii podobne, ale mniejsze, społecznościowe święta pielgrzymek i kąpieli nazywane są Magha Mela, Makar Mela lub równoważne.

Kumbh Melas ma trzy daty, w których bierze udział znaczna większość pielgrzymów, podczas gdy sam festiwal trwa od jednego do trzech miesięcy wokół tych dat. Każdy festiwal przyciąga miliony, z największym zgromadzeniem w Prayag Kumbh Mela i drugim co do wielkości w mieście Haridwar. Według Encyclopaedia Britannica, 60 milionów Hindusów zebrało się na Kumbh Mela w 2001 roku.

Kumbha Mela dosłownie oznacza „dzban, słoik, garnek” w sanskrycie.  Znajduje się w tekstach wedyjskich, w tym sensie, często w kontekście trzymania wody lub w mitycznych legendach o nektarze nieśmiertelności. Słowo Kumbha lub jego pochodne można znaleźć w Rigwedzie (1500–1200 pne), na przykład w wersecie 10.89.7; werset 19.16 Jadżurwedy, werset 6.3 Samavedy, werset 19.53.3 Atharvavedy i inna wedyjska i post-wedyjska starożytna literatura sanskrycka. W tekstach astrologicznych termin ten odnosi się również do znaku zodiaku Wodnika.  Astrologiczna etymologia datuje się na koniec pierwszego tysiąclecia n.e., prawdopodobnie pod wpływem greckich idei zodiaku.

Wielu pobożnych Hindusów uważa, że ​​Kumbh Mela powstała w niepamiętnych czasach i jest potwierdzona w hinduskiej mitologii o mantanie Samudry, którą można znaleźć w tekstach wedyjskich. Z drugiej strony uczeni kwestionują te twierdzenia, ponieważ żaden z tekstów z epoki starożytnej lub średniowiecznej, które wspominają o legendzie Samudra Manthan, nigdy nie łączył jej z „melą” lub festiwalem.  Słowo mela oznacza w sanskrycie „łączcie się, łączcie, spotykajcie, poruszajcie się razem”, szczególnie w kontekście jarmarków, obchodów społeczności. To słowo również można znaleźć w Rigwedzie i innych starożytnych tekstach hinduskich. Zatem Kumbh Mela oznacza „zgromadzenie, spotkanie, zjednoczenie” wokół „wody lub nektaru nieśmiertelności”.

Garnek (Kumbh) zawierający Amrita był jednym z twórczych produktów legendy o mantanie Samudry w starożytnych tekstach hinduskich.

Hinduska legenda opisuje stworzenie „garnka amrity  czyli nektaru nieśmiertelności” po tym, jak siły dobra i zła mieszają ocean stworzenia. Bogowie i demony walczą o ten garnek, „kumbh” nektaru, aby uzyskać nieśmiertelność. W późniejszym rozszerzeniu legendy garnek jest rozlany w czterech miejscach i to jest pochodzenie czterech Kumbha Melas i ich umiejscowieniu.

Podczas gdy zwrot Kumbha Mela nie występuje w tekstach z czasów starożytnych ani średniowiecznych, w tekstach hinduskich znajduje się wiele rozdziałów i wersetów dotyczących festiwalu kąpieli, świętego połączenia rzeki Gangesu, Jamuny i mitycznej rzeki  Saraswati w Prayag czyli Allahabadu, oraz pielgrzymki do Prayag (Allahabad). Są one w formie rytuału kąpieli. Już Mahabharata wspomina pielgrzymkę do kąpieli w Prayag jako środek pokuty za przeszłe błędy i poczucie winy.  W księdze Tirthayatra Parva, epos stwierdza, że ​​„ten, kto przestrzega mocnych etycznych ślubów, po kąpieli w Prayaga podczas Magha, staje się nieskazitelny i dociera do nieba”. Natomiast w  Anushasana parva, epos opisuje tę pielgrzymkę jako „geograficzną tirthę”, która musi być połączona z sercem, dzięki czemu człowiek żyje wartościami takimi jak prawda, miłość, samokontrola, cierpliwość i inne.

Według Jamesa Mallinsona – badacza manuskryptów hinduskiej jogi i instytucji klasztornych, święta kąpieli w Prayag z licznymi zgromadzeniami pielgrzymów są potwierdzane od „co najmniej połowy pierwszego tysiąclecia n.e.”, podczas gdy istnieją dowody tekstowe na podobne pielgrzymki do innych ważnych miejsc sakralnych. rzeki od średniowiecza.  Cztery z nich przekształciły się pod marką Kumbh Mela podczas rządów Kompanii Wschodnioindyjskiej czyli brytyjskiej ery kolonialnej, kiedy starała się kontrolować podatnych na wojny mnichów oraz lukratywne podatki i dochody z handlu podczas tych hinduskich pielgrzymek. Ponadto księża zwrócili się do brytyjskiej administracji o uznanie tego święta i ochronę ich praw religijnych. Kumbh Mela z Haridwar wydaje się być oryginalną Kumbh Mela, ponieważ jest trzymana zgodnie ze znakiem zodiaku „Kumbha” (Wodnik) i ponieważ istnieje kilka odniesień do 12-letniego cyklu. Późniejsze teksty z czasów Imperium Mogołów, które zawierają termin „Kumbha Mela” w kontekście Haridwaru.  Kumbh Mela odgrywała też ważną rolę w ruchu niepodległościowym do 1947 roku, jako miejsce, w którym rdzenni mieszkańcy i politycy okresowo gromadzili się w dużej liczbie.

14 kwietnia 1998 r. 10 milionów pielgrzymów uczestniczyło w Kumbh Mela w Haridwar w najbardziej ruchliwy pojedynczy dzień, według redakcji Himalayan Academy.  W 2001 roku zdjęcia satelitarne IKONOS potwierdziły bardzo duże zgromadzenie ludzi, z urzędnikami szacującymi 70 milionów ludzi na festiwalu, w tym ponad 40 milionów w najbardziej ruchliwy pojedynczy dzień według BBC News. (https://www.youtube.com/watch?v=XZUvBtLxhz4)

W 2007 r. 70 milionów pielgrzymów uczestniczyło w 45-dniowym Ardha Kumbh Mela w Allahabad, szacowała lokalna administracja. W 2013 roku 120 mln pielgrzymów uczestniczyło w Kumbh Mela w Allahabadzie. Nasik zarejestrował maksymalną liczbę odwiedzających do 75 milionów.

Maha Kumbh w Allahabad jest największym na świecie, którego frekwencja i skala przygotowań rośnie z każdą kolejną uroczystością. Przygotowania do Ardh Kumbh (czyli połowa) w Allahabadzie w 2019 roku obejmowały tymczasowe miasto o powierzchni 2500 hektarów z 122 000 tymczasowych toalet oraz ofertą zakwaterowania, od prostych namiotów wieloosobowych po pięciogwiazdkowe namioty, około 800 specjalnych pociągów podstawionych przez Indian Railway, sztucznie inteligentny monitoring wideo, analizy przez IBM, nadzór nad chorobami, zarządzanie transportem rzecznym przez Inland Waterways Authority of India oraz aplikacja pomagająca odwiedzającym.

Daty obchodów każdego miejsca są obliczane z wyprzedzeniem, zgodnie ze specjalną kombinacją pozycji zodiakalnych Brhaspati (Jowisza), Suryi (Słońca) i Chandry (Księżyca). Względne lata różnią się między czterema miejscami, ale cykl powtarza się co około 12 lat. Ponieważ pełna orbita Jowisza jest co 11,86 lat, korekta roku kalendarzowego pojawia się w około 8 cyklach. Dlatego mniej więcej raz na sto lat Kumbh Mela powraca na miejsce po 11 latach.

Kumbh Mela przyciąga dziesiątki milionów pielgrzymów. Zapewnienie bezpiecznego i przyjemnego tymczasowego pobytu na terenie festiwalu jest złożonym i trudnym zadaniem. Kemping (santhas / akharas), żywność, woda, urządzenia sanitarne, ratownictwo medyczne, straż pożarna, policja, przygotowania do zarządzania katastrofami, przemieszczanie się ludzi wymagają znacznego wcześniejszego planowania. Ponadto pomoc osobom ze specjalnymi potrzebami i zagubionymi członkami rodziny wymaga szerokiej komunikacji i koordynacji na miejscu.  Kierownictwo festiwalu ma tylko dwa i pół miesiąca na rozpoczęcie i zakończenie budowy całej tymczasowej infrastruktury niezbędnej dla pielgrzymów, co jeszcze bardziej utrudnia zadanie.

W 2013 roku indyjskie władze rządowe we współpracy z wolontariuszami tj. seva, mnichami i indyjskimi firmami utworzyły 11 sektorów z 55 grupami obozowymi, zapewniającymi całodobową pierwszą pomoc, pogotowie ratunkowe, aptekę, sprzątanie sektorów, urządzenia sanitarne, żywność i dystrybucja wody (utworzenie 550 kilometrów rurociągów obsługiwanych przez 42 pompy), paliwo do gotowania i inne usługi. Kąpiele lub kąpiel w wodach rzeki z modlitwą to centralny rytuał Kumbh Melas dla wszystkich pielgrzymów. Tradycyjnie w „amavasya” tj. najbardziej cenionym dniu kąpieli hinduscy pielgrzymi witają i czekają, aż trzynastu sadhu wykąpie się jako pierwsi. Wydarzenie to zwane „shahi snan” lub „rajyogi snan” jest naznaczone uroczystym marszem procesyjnym, ze sztandarami, flagami, słoniami, koniami i muzykami wraz z nagimi lub skąpo odzianymi mnichami, niektórzy posmarowani są popiołem. Po pierwszej kąpieli tych mnichów, święto otwiera się na kąpiele pielgrzymów.  W rytuale kąpieli pielgrzymów może pomóc kapłan Prayagwal. Gdy pielgrzym jest tak wspomagany, rytuały mogą rozpoczynać się od golenia głowy, modlitw z ofiarami, takimi jak kwiaty, mleko lub orzech kokosowy, wraz z recytacją hymnów z modlitwami na cześć przodków. Bardziej wyszukane ceremonie obejmują tzw. jadźnię prowadzoną przez kapłana.  Po tych rytuałach nad rzeką pielgrzym zanurza się w wodzie, wstaje, chwilę się modli, po czym opuszcza wody rzeki. Wielu następnie udaje się do starych hinduskich świątyń w pobliżu miejsca. Motywacji do rytuału kąpieli jest kilka. Najbardziej znaczące jest przekonanie, że pielgrzymka do miejsc Kumbh Mela, a następnie kąpiel w tych świętych rzekach, ma wartość zbawczą, tj. środek do wyzwolenia z cyklu ponownych narodzin. Pielgrzymka jest również zalecana w tekstach hinduskich tym, którzy popełnili błędy lub zgrzeszyli, odpokutowali za swoje błędy i jako środek pokuty za błędy.

Niektórzy pielgrzymi pokonują znaczne odległości i przybywają boso, co jest częścią ich tradycji religijnej. Większość pielgrzymów zostaje na dzień lub dwa, ale niektórzy zostają przez cały miesiąc prowadząc surowe życie podczas pobytu. Uczęszczają na duchowe dyskursy, poszczą i modlą się przez miesiąc, ci pielgrzymi są nazywani kalpavasi. Miejsce festiwalu jest tradycyjnie ściśle wegetariańskie, ponieważ przemoc wobec zwierząt jest uważana za niedopuszczalną. Wielu pielgrzymów praktykuje jeden posiłek dziennie lub całodzienny post. Jednak te rytualne praktyki są przerywane uroczystym spożywaniem pokarmów, podczas których ogromna liczba ludzi siedzi w rzędach i dzieli się wspólnym posiłkiem tzw. mahaprasada przygotowanym przez wolontariuszy z datków charytatywnych. Zgodnie z tradycją rodziny i firmy sponsorują te dana, szczególnie dla mnichów i biednych pielgrzymów. Inne zajęcia obejmują dyskusje religijne, śpiewy nabożne  i zgromadzenia religijne, na których są dyskutowane różne doktryny. W ciągu miesiąca obchodów na terenie festiwalu odbywają się liczne imprezy kulturalne. Należą do nich sztuki indyjskie, pokazy światła laserowego, tańce klasyczne i występy muzyczne z różnych części Indii, bramy tematyczne odzwierciedlające historyczną regionalną różnorodność architektoniczną, przejażdżki łodzią, spacery turystyczne do historycznych miejsc w pobliżu rzeki, a także możliwości odwiedzenia obozów mnichów, aby obejrzeć adeptów jogi i duchowe dyskursy.

Przebywając  w Indiach  w 2018 roku, pamiętam jak w listopadzie tego roku islamska organizacja terrorystyczna ISIS zagroziła, że zaatakuje hinduskich pielgrzymów, którzy odwiedzą Kumbh w Allahabadzie w 2019 roku. (wtedy była planowana tzw. połowa Maha, która jest co 6 lat). Rozpowszechniany 10-minutowy klip audio ostrzegł o atakach w stylu Las Vegas w 2017 roku, które miały zostać przeprowadzone przez samotnych napastników wilków.  W klipie wezwano również Mudżahedinów do stosowania różnych taktyk, takich jak zatruwanie żywności, używanie ciężarówek lub przynajmniej próba wykolejenia pociągu. Terroryści zagrozili zatruciem wody Gangesu. Policja w szczególności odradzała udziału w tym święcie turystom. Brałem udział w wielu dużych uroczystościach religijnych w Indiach ( i nie tylko) oraz planowałem od kilku lat wzięcie udziału w tym niezwykłym święcie.

Właśnie planowałem to w 2019 roku czyli Ardh Kumbh (czyli połowa co 6 lat). Zmieniłem plany i postanowiłem wybrać się na  następną tzw. Mega Kumbah Mela, która jest co 12 lat i jest zaplanowana na 2025 rok. Nie przewidziałem, że świat zostanie zamknięty dla podróży w 2020 roku. Może uda mi się to wydarzenie obejrzeć na żywo za 4 lata, będzie to jednak zależało nie tylko ode mnie, ale od rozwoju sytuacji na świecie.