(czyli jak przetrwać w tajdze i nie zwariować)

1. SZAŁAS – TWÓJ PIERWSZY DOM

— Nie potrzebujesz hotelu. Potrzebujesz głowy — mówi Dziad.
Jak zrobić:
znajdź pień lub dwa drzewa
oprzyj o nie grube gałęzie (jak dach)
przykryj igliwiem, liśćmi, śniegiem.

Zasada:
Nie ogrzewasz powietrza. Zatrzymujesz ciepło.
Kloc: — Czyli im bardziej krzywo, tym lepiej?
— Im mniej wieje, tym lepiej — poprawia Dziad.

2. ZIEMIANKA ZE ŚNIEGU

— Tu jest… ciepło.
Jak zrobić:
wykop tunel w zaspie
zrób małą komorę na końcu
wejście niżej niż miejsce spania
Zasada:
Śnieg to izolacja, nie wróg.
Kloc: — Czyli śpimy w kupie śniegu?
— W dobrze zaprojektowanej — odpowiada Dziad.

3. OGIEŃ – ŻYCIE

Dziad rozpala ogień „z niczego”.
Kloc patrzy jak na czary.
— To nie magia. To praktyka.
Podstawy:
suche drewno (szukaj pod korą)
małe patyki → większe → największe
osłoń ogień od wiatru
Zasada:
Najpierw iskra. Potem cierpliwość.

4. JEDZENIE, KTÓRE UCIEKA… ALBO NIE
Dziad pokazuje mrówcze gniazdo.

Minuta później…
— …no dobra.
Mrówcze jaja:
dużo białka
łatwe do znalezienia
smak: „lepszy niż nic”
Zasada:
Głód zmienia menu.

5. KOMARY – PRAWDZIWY WRÓG

Dziad miesza:
żywicę
zioła
popiół
Efekt: naturalna maść odstraszająca
Zasada:
Jeśli coś odstrasza ciebie… odstraszy też komary.

6. DZIKIE ZWIERZĘTA

— Nie wszystko trzeba pokonać — mówi Dziad. — Czasem wystarczy pokazać, że nie jesteś łatwym celem.
Zasady:
nie uciekaj w panice
nie prowokuj
pokaż pewność

7. NAJWAŻNIEJSZE

Dziad siada przy ognisku.
— Możesz znać wszystkie sztuczki świata…
Patrzy na Wszaka, Kloca i Baszę.
— …ale bez tego nie przetrwasz.

— Bez siebie nawzajem.

Dziad Borowy radzi:
„Las nie chce cię zabić.
Ale nie będzie ci też pomagał.
To od ciebie zależy, co z tego wyjdzie.”