MARIA MANDEL ,,BESTIA Z AUSCHWITZ”

,,Bestia”, „sadystka”, ,,Piekielnica”, „zły duch” Tak zapamiętały ją więźniarki. Objęła kierownictwo obozu kobiecego w Auschwitz Birkenau 8 października 1942. Z pejczem, bronią palną, wilczurem przy nodze była postrachem więźniarek i jedną z najokrutniejszych zbrodniarek w historii nazistowskiego reżimu.

Inspiracją do napisania przeze mnie tego artykułu jest powieść ,,POCZTÓWKI ZE WSCHODU” Monforte Reyes, którą przeczytałam jednym tchem.

To wstrząsająca opowieść o woli walki i dramacie kobiet w KL Auschwitz zgotowanym przez Mandel kierowniczkę obozu dla kobiet.
.

JEJ WKŁAD w HOLOKAUST:

Była winna śmierci ponad pół miliona kobiet i dzieci: Żydów, Cyganów, Polaków i wielu państw Europy. Mandel szczególnie nienawidziła Polek. Była znana nie tylko z brutalnej agresji, ale i cynizmu, bo w ostatniej drodze na śmierć więzniarkom grała obozowa orkiestra…

Brutalnością i sadyzmem przerastała nawet mężczyzn nazistowskiego reżimu.

****
Maria Mandel ur. 10 stycznia 1912 w Münzkirchen., w górnej Austrii. Ukończyła 4 klasy tzw. szkoły wydziałowej (zawodowej), pracowała jako urzędniczka prywatna. Od 1938 należała do żeńskiego personelu pomocniczego (SS-Gefolge) w SS.

W 1938 zgłosiła się do pracy w obozach koncentracyjnych, ze względu (jak twierdziła) na to ,,że funkcjonariusze w tych obozach stosunkowo dobrze zarabiali. Pracę tę wybrałam dlatego, ponieważ słyszałam, że dozorczynie w obozach koncentracyjnych dużo zarabiają.

Spodziewałam się, że zarabiać będę więcej, aniżeli mogłabym zarobić jako pielęgniarka. Gdybym nie dostała zajęcia w obozie koncentracyjnym, uczyłabym się na pielęgniarkę. Przed objęciem służby w obozie w Lichtenburgu nie wiedziałam czym są obozy koncentracyjne i jakie są ich urządzenia”

Służbę w obozach koncentracyjnych rozpoczęła 15 września 1938 od obozu w Lichtenburgu w Saksonii, jednego z pierwszych obozów koncentracyjnych w Niemczech. Pracowała tam z ok 50 kobietami.

Stąd 15 maja 1939 przeniesiono ją z innymi strażniczkami do nowo otwartego obozu Ravensbrück koło Berlina, gdzie odbywało się szkolenie dozorczyń SS obozów koncentracyjnych.
.

W AUSCHWITZ BIRKENAU

Od 7 października 1942 do listopada 1944 była kierowniczką SS-Lagerführerin obozu kobiecego Auschwitz II – Birkenau. Jej zwierzchnikiem w obozie był tylko Rudolf Höss.

Mandel kontrolowała żeńskie podobozy KZ Auschwitz i w Hindenburg, Lichtenwerden- okolice Mařenic w Czechach, Budy i Rajsko w okolicy Oświęcimia.

Jej władza nad więźniarkami i podwładnymi była absolutna. W Auschwitz odpowiadała tylko przed komendantem obozu Rudolfem Hössem, ale on dał jej „carte blanche” i nigdy jej nie zatrzymał.

Mówiąc wprost, nie obchodziło go, jak wywiązywała się ze swoich obowiązków, dopóki w jego obozie panował porządek i dyscyplina.

Mandel miała swoich faworytów w „Aufseherinnen”. Bardzo dobrze dogadywała się z Irmą Grese, inną legendarną strażniczką obozową czy z ,,Aniołem Śmierci” Josefem Mengele.

W Auschwitz coraz bardziej zamieniała się w potwora. Była znana jako niepoprawna sadystka, zawsze czekająca na okazję, by uderzyć, zranić innych i wyladować swoją agresję. W Auschwitz była szczególnie okrutna i bezwzględna. Za jej rządów topiono i palono żywcem w piecach noworodki i kilkumiesięczne dzieci.

,,Posyłała do gazu, jeśli ktoś miał obtartą piętę albo odmarznięty palec. Nic nie pomagały prośby więźniarek, które całowały jej buty” opowiadała Anna Szyller, która do obozu w Auschwitz-Birkenau trafiła w 1942 r. To tylko jedno z dziesiątek tragicznych wspomnień, w których główną rolę gra Maria Mandel.

Jedną z ulubionych rozrywek Mandel było obserwowanie nowych więźniów przybywających do Auschwitz. Stała wtedy przy bramie i obserwowała wtaczające się długie kolejki ludzi. Ale biada, gdy jeden z nich odważył się spojrzeć za siebie i spojrzeć na nią. Własnoręcznie usuwała tych więźniów z szeregu, okrutnie biła i kazała zabrać, po czym już nigdy o nich nie słyszano.

Wybierała też więźniów do ,,przebadania lekarskiego” dla swego przyjaciela Josefa Mengele, niesławnego nazistowskiego lekarza. Jego testy na ludziach były czystym przerażeniem. Trudno więc było powiedzieć, co było lepsze dla więźnia: pójść do komory gazowej czy do lekarza?

Znany był w obozie przypadek, gdy Mandel kazała nowo narodzone dziecko wyrzucić na dwór, gdzie zjadły je szczury. Osobiście dokonywała selekcji chorych więźniarek, przeznaczając je na śmierć w komorach gazowych.

Prześladowała też okrutnie kobiety ciężarne, posyłając je na śmierć przez zastrzyk fenolu, wykonywany przez zbrodniarzy: lekarza SS Friedricha Entressa oraz sanitariuszy SS, zwłaszcza Josefa Klehra. Oraz wyznaczała kobiety i dzieci do pseudomedycznych eksperymentów prowadzonych przez lekarzy SS.

Niezliczone są też przypadki maltretowania i bicia więźniarek przez Marię Mandel. Potrafiła katować chorą umysłowo więźniarkę tak długo, póki jej nie zabiła. Dodać do tego szeregu zbrodni należy przymusowe wyznaczanie więźniarek do obozowego domu publicznego.

W Brzezince zaprzyjaźniła się z inną zbrodniarką Irmą Grese, skazaną później na karę śmierci w pierwszym procesie załogi Bergen-Belsen.

Mandel jako „melomanka” troszczyła się o założoną przez nią w 1942 orkiestrę kobiecą „Mädchenorchester von Auschwitz”, która towarzyszyła więźniom na apelach, przy egzekucjach, powrotach więźniów z pracy i przybyłym transportom. Członkinie orkiestry były stosunkowo lepiej traktowane niż inne więźniarki. Mieszkały w czystych barakach i miały lepsze wyżywienie.

W 1944 Mandel została odznaczona wojennym Krzyżem Zasługi II klasy.
31 października 1944 została przeniesiona na stanowisko SS-Oberaufseherin do obozu Mühldorf, podobozu KZ Dachau W obozie Auschwitz-Birkenau zastąpiła ją Elisabeth Volkenrath.
.

PO WOJNIE DOSIĘGA JĄ SPRAWIEDLIWOŚĆ

W maju 1945 Maria Mandel uciekła z Mühldorfu razem z komendantem obozu Langleistem w pobliskie Alpy. Wkrótce potem pojawiła się w rodzinnym Münzkirchen. Ojciec jednak odmówił jej przyjęcia w domu rodzinnym, dlatego szukała schronienia u swej siostry w pobliskim Luck.

10 sierpnia 1945 została schwytana i przesłuchana przez władze amerykańskie. Po wydaniu jej w listopadzie 1946 r. władzom polskim, w 1947 została osądzona przez Najwyższy Trybunał Narodowy w pierwszym procesie oświęcimskim.

Orzeczenie o winie Mandel było już z góry przesądzone. To Ona własnoręcznie podpisała wiele list z numerami do krematoriów i wysyłała ludzi do komór gazowych.

Wiedziała, co naprawdę działo się się w obozie koncentracyjnym, ale nie zrobiła nic, by powstrzymać zabijanie, a nawet trochę je spowolnić.

Uznana za winną, wobec ogromu popełnionych zbrodni, skazana została 22 grudnia 1947 na karę śmierci przez powieszenie. Miała 36 lat.

Niedługo przed egzekucją błagała byłą więźniarkę Auschwitz, również przetrzymywaną na Montelupich, o przebaczenie.

24 stycznia 1948 r. o 7.09 Maria Mandel oraz inni skazani: Arthur Liebehenschel, Hans Aumeier, Max Grabner, Karl Ernst Möckel zawiśli na szubienicy w więzieniu Montelupich w Krakowie.

Pozostała nieprzewidywalna do samego końca, bo z pętlą na szyi paradoksalnie ostatnimi słowami, wypowiedzianymi przez szefową obozu dla kobiet w Auschwitz-Birkenau, był okrzyk….

„NIECH ŻYJE POLSKA!”

Dlaczego Mandel powiedziała te słowa? Na zawsze pozostanie tajemnicą. Nie była Polką, nie miała też żadnych widocznych związków z Polską. W każdym razie jej powieszenie położyło kres znakomitej karierze „Bestii” z Auschwitz. A na jej ostatnim spacerze na egzekucję nie grała żadna orkiestra.

Ciało jej zostało przekazane do dyspozycji Akademii Medycznej w Krakowie jako materiał poglądowy.