Niszczenie prawosławnych świątyń to jeden z najbardziej jaskrawych dowodów na fałsz rosyjskiej propagandy. Podczas gdy Kreml mówi o „obronie kanonicznego prawosławia”, rosyjska armia obraca w ruinę setki cerkwi. Co znamienne, większość zniszczonych świątyń należała do Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej (UCP), która do maja 2022 roku pozostawała w duchowej jedności z Patriarchatem Moskiewskim.
Oto przykłady najważniejszych i najbardziej symbolicznych cerkwi zniszczonych przez rosyjskie wojska:
​1. Sobór Przemienienia Pańskiego w Odessie (UCP)
​To był jeden z największych ciosów w serce prawosławnej Odessy.
​Zdarzenie: W nocy 23 lipca 2023 roku rosyjska rakieta uderzyła bezpośrednio w ołtarz soboru. Świątynia została w ogromnym stopniu zrujnowana, zniszczono dach, ściany i unikalne dekoracje.
​Ironia: Sobór ten został odbudowany z ruin (po zniszczeniu przez sowietów) przy dużym udziale datków od samych odesytów. W 2010 roku osobiście konsekrował go patriarcha moskiewski Cyryl, ten sam, który później błogosławił armię niszczącą tę świątynię.
​2. Ławra Świętogórska (Światohirśka) – „Perła Donbasu” (UCP)
​Jeden z trzech najważniejszych monasterów (ławr) na Ukrainie, historyczne centrum prawosławia na wschodzie kraju.
​Zniszczenia: Kompleks był wielokrotnie ostrzeliwany przez rosyjską artylerię i lotnictwo w 2022 roku.
​Skit Wszystkich Świętych: Przepiękna, drewniana cerkiew wchodząca w skład kompleksu (zbudowana bez użycia gwoździ w stylu tradycyjnego ciesielstwa) doszczętnie spłonęła po rosyjskim ostrzale w czerwcu 2022 roku.
​Ofiary: W murach Ławry od bomb zginęli mnisi oraz cywile szukający tam schronienia przed wojną.
​3. Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego w Łukasziwce (Czernihowszczyzna)
​Przykład na to, jak Rosjanie traktują „świętość” miejsc kultu.
​Zdarzenie: Zabytkowa, murowana cerkiew z początku XX wieku. Podczas okupacji wsi w 2022 roku Rosjanie urządzili w jej wnętrzu sztab, skład amunicji i punkt ogniowy.
​Efekt: Cerkiew została zrujnowana w wyniku walk. Po wyzwoleniu w środku znaleziono stosy łusek, śmieci po żołnierzach i zniszczone ikony.
​4. Mariupol – Cerkiew św. Michała Archanioła (UCP)
​Miasto, które Rosjanie zrównali z ziemią, straciło również swoje świątynie.
​Zdarzenie: Cerkiew na tzw. Lewym Brzegu Mariupola, znana z pięknych widoków na morze („Sobór na Wzgórzu”). Została zniszczona podczas brutalnego oblężenia miasta wiosną 2022 roku. Kopuły, które były punktem orientacyjnym dla mieszkańców, zamieniły się w stelaż z poszarpanego metalu.
​Statystyka barbarzyństwa
​Według raportów Institute for Religious Freedom oraz UNESCO:
​Uszkodzono lub zniszczono już ponad 500 obiektów sakralnych na Ukrainie.
​Statystycznie najwięcej zniszczonych cerkwi znajduje się w obwodach donieckim, ługańskim, kijowskim i charkowskim.
​Większość z nich to świątynie, które historycznie były związane z tradycją moskiewską. Dla rosyjskiej rakiety nie ma znaczenia, czy w cerkwi modlą się za Kijów, czy za Moskwę – niszczy wszystko.
​Inne przykłady:
​Cerkiew św. Jerzego we wsi Zaworyczi (obwód kijowski): Zabytkowa, drewniana cerkiew z 1873 roku. Spłonęła całkowicie po celowym ostrzale w marcu 2022 roku.
​Cerkiew Narodzenia NMP w Wiaziwce (obwód żytomierski): Kolejny drewniany zabytek (z 1862 roku), zniszczony w pierwszych tygodniach inwazji.
​Ta niszczycielska działalność pokazuje brutalną prawdę: dla rosyjskiej machiny wojennej prawosławie jest jedynie narzędziem politycznym. Gdy przestaje być użyteczne lub staje na drodze czołgów, jest bezlitośnie niszczone, bez względu na jego wartość historyczną czy duchową.