REKLAMA

Całe życie gen Ducha związane było z wojskiem. Jego żołnierze pierwsi dotarli do ruin klasztoru Monte Cassino i zawiesili tam pułkowy proporczyk.

Bohater bitwy pod Kaniowem, walk pod Lagarde, Monte Cassino, o Ankonę, linię Gotów, w Apeninach Emiliańskich i o Bolonię.

Legionista, uczestnik wojny polsko-sowieckiej, II wojny światowej, Dowódca 1 Dywizji Grenadierów w obronie Francji i 3 Dywizji Strzelców Karpackich w bitwie o Monte Cassino do zakończenia szlaku bojowego 2 Korpusu Polskiego 21 kwietnia 1945 r, w Bolonii.

Gen. Duch zmarł 9 października 1980 r. w Londynie.

****
Urodził się 15 listopada 1896 r. w Borszczowie, w obwodzie tarnopolskim. Ukończył gimnazjum w Samborze. W latach szkolnych aktywnie działał w patriotycznych i niepodległościowych organizacjach, takich jak Sokół i Zarzewie, a także w skautingu. W 1914 r. zdał maturę.

Po wybuchu I wojny światowej w sierpniu 1914 r wstąpił najpierw do Legionu Wschodniego, a po jego rozwiązaniu do 3 pułku piechoty wchodzącego w skład II Brygady Legionów. Z tym pułkiem walczył na terenie Bukowiny.

W nocy 15/16 lutego 1918 r wziął udział w bitwie pod Rarańczą, gdzie II Brygada Legionów pod dowództwem płk. Józefa Hallera przebiła się przez front rosyjsko-austriacki.

Następnie walczył w składzie II Korpusu Polskiego w Rosji dowodzonego przez płk. Józefa Hallera. 11 maja 1918 r wziął udział w bitwie pod Kaniowem, gdzie II Korpus Polski został otoczony przez Niemców i zmuszony do kapitulacji, a żołnierzy internowano.

Uciekł z niewoli i przedostał się do I Korpusu Polskiego w Rosji którego dowódcą był gen. Józef Dowbor-Muśnicki.

W związku z jego kapitulacją w dniu 21 maja 1918 r, udał się do Murmańska. Tam, od grudnia 1918 r, podczas wojny domowej w Rosji dowodził początkowo 1. Kompanią Polskiego Samodzielnego Oddziału Murmańskiego w ramach interwencyjnych wojsk brytyjskich walczących z oddziałami Armii Czerwonej.

W sierpniu 1919 r w związku z wycofaniem wojsk brytyjskich, udał się wraz z całym Polskim Samodzielnym Oddziałem Murmańskim do Wielkiej Brytanii, gdzie w listopadzie 1919 roku został jego dowódcą.
.

DWUDZIESTOLECIE MIĘDZYWOJENNE

Do Polski wrócił z całym dowodzonym przez siebie oddziałem w grudniu 1919 r. Został dowódcą samodzielnego batalionu murmańskiego w składzie 64 pułku piechoty, później przemianowanego na III batalion 64 pułku piechoty. Jako dowódca batalionu od lipca 1920 r brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej.

Ukończył kurs dowódców batalionów i kurs w Centralnej Szkole Strzelania w Toruniu. W latach 1924–1925 był dowódcą batalionu Korpusu Kadetów w Modlinie. Następnie pracował w III Oddziale Sztabu Generalnego Wojska Polskiego. W latach 1926–1929 był dowódcą batalionu w Szkole Podchorążych dla Podoficerów w Bydgoszczy.

W latach 1929–1931, studiował w Wyższej Szkole Wojennej, a po jej ukończeniu został mianowany zastępcą dowódcy 60 Pułku Piechoty w Ostrowie Wielkopolskim. W 1935 r. został dowódcą 73 Pułku Piechoty w Katowicach. Od 1938 r. do wybuchu wojny pełnił funkcję dyrektora nauk w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie.
.

BOLESŁAW DUCH W CZASIE KAMPANII POLSKIEJ 1939

We wrześniu 1939 r. został mianowany dowódcą piechoty dywizyjnej 39 Dywizji Piechoty Rezerwowej, która weszła w skład Armii „Lublin”, która wraz z innymi jednostkami skapitulowała 26 września. Uniknął jednak niewoli i przedostał się do Francji. W styczniu 1940 r. objął dowództwo 1 Dywizji Grenadierów. Wobec podjęcia przez marszałka Pétaina rozmów z Niemcami w sprawie rozejmu w czerwcu 1940 r. Duch wydał rozkaz o rozwiązaniu 1 Dywizji Grenadierów i przedzieraniu się małymi grupkami do Wielkiej Brytanii. Do Londynu dotarł w lipcu.
.

W POLSKICH SIŁACH ZBROJNYCH

W styczniu 1940 objął po gen. Maczku dowództwo 1 Dywizji Grenadierów. 18 maja 1940 1 Dywizja Grenadierów została skierowana na front do dyspozycji II Grupy armii francuskiej i weszła w skład XX Korpusu. 21 czerwca 1940 wobec podjęcia przez marszałka Philippe Petaina rozmów z Niemcami w sprawie rozejmu gen. Duch wydał rozkaz o rozwiązaniu 1 Dywizji Grenadierów i przedzieranie się małymi grupkami do Wielkiej Brytanii.

Od sierpnia 1940 do marca 1941 r. był generałem do zleceń Naczelnego Wodza. W kwietniu 1941 r. z polecenia gen Sikorskiego udał się do Kanady, gdzie miał za zadanie organizować ośrodek rekrutacji do Wojska Polskiego. W kwietniu następnego roku powrócił do Wielkiej Brytanii, gdzie został mianowany dowódcą 1 Brygady.

W kwietniu 1942 powrócił do Wielkiej Brytanii, gdzie został mianowany dowódcą 1 Brygady Strzelców I Korpusu Polskiego w Szkocji. Funkcję tę pełnił do lipca 1943.

W lipcu 1943 r został skierowany do Palestyny, gdzie 6 sierpnia 1943 objął dowództwo 3 Dywizji Strzelców Karpackich.
.

MONTE CASSINO

W grudniu żołnierze razem z dowódcą zostali przerzuceni do Włoch, gdzie czekała ich m.in. walka o Monte Cassino. Dywizji, którą dowodził gen. Duch, polecono zająć wzgórze 593, 569 i Massa Albaneta.

Po ich zdobyciu dywizja miała uderzyć na wzgórze 468, by zdobyć klasztor Monte Cassino i otworzyć drogę na Rzym. 12 maja 1944 r. rozpoczął się szturm. Pierwsze natarcie załamało się.

16 maja nastąpił ponowny atak pod dowództwem gen. Ducha. Ułani 12. Pułku Ułanów Podolskich (pułku rozpoznawczego 3 DSK) pierwsi dotarli do ruin klasztoru Monte Cassino i zawiesili tam pułkowy proporczyk.

W rozkazie wydanym tuż po bitwie gen. Duch mówił do swoich żołnierzy m.in.: „Kochani Karpatczycy! Okryliście nową wielką chwałą imię Polski w całym świecie, a Waszym sztandarom nadaliście nowy wielki blask żołnierskiej chwały i słusznej dumy. Polska jest Wam za to głęboko wdzięczna”.
.

ZE WSPOMNIEŃ GEN. DUCHA

,,Dzień po bitwie wszedłem do ruin. Zdecydowałem, że tutaj musi stanąć pomnik ku czci poległych.

Już 2 lipca 1944 r dowodzący 3 DSK gen. Bronisław Duch wydał rozkaz budowy pomnika upamiętniającego bój podległych mu oddziałów na wzgórzu Monte Calvario. W rozkazie generał pisał: „Trzeba, aby na wzgórzu 593, gdzie najwięcej krwi żołnierskiej się polało, stanął pomnik godny ich żołnierskiej chwały”.

Polegli w walkach o wzgórze:: mjr Ludwik Rawicz-Rojek, por. Władysław Baran, kpt. Tadeusz Taradaj, ppłk Karol Fanslau, mjr Józef Stojewski-Rybczyński i wielu innych żołnierzy, których nazwiska możemy odczytać na tablicy umieszczonej na pomniku 3 DSK.

,,Kiedy kończyliśmy działania we Włoszech, pomnik też miał się ku końcowi, wezwałem do siebie Bolesława Kobrzyńskiego, poetę dywizji, żeby wymyślił napis na pomniku. Narzuciłem mu tylko pierwszą strofę: ,,Za wolność naszą i waszą” wspominał generał
.

PO WOJNIE

W czerwcu 1945 r. za zasługi Bronisław Duch został mianowany generałem dywizji.

Po zakończeniu wojny nadal dowodził 3 Dywizją Strzelców Karpackich, która weszła w skład Polskiego Korpusu Przysposobienia i Rozmieszczenia i znalazła się w Wielkiej Brytanii. W 1947 r gen. Duch został zdemobilizowany i zamieszkał w Londynie.

Po wojnie gen. Duch pozostał na emigracji. Pozbawiono go tak jak wielu innych oficerów obywatelstwa polskiego

JAK KOMUNIŚCI ODEBRALI POLSKIM OFICEROM OBYWATELSTWO

Uczestniczył w życiu społecznym, działał w organizacjach kombatanckich. Był twórcą Funduszu Wdów, Sierot i Inwalidów 3. DSK. Podtrzymywał pamięć o poległych na Monte Cassino, inicjując m.in. powstawanie wydawnictw dotyczących bitwy. Był też ostatnim Generalnym Inspektorem Sił Zbrojnych.
.

GEN. DUCH ZMARŁ 9 PAŹDZIERNIKA 1980 r. W LONDYNIE.

Zgodnie z ostatnią wolą, spoczął wśród swoich żołnierzy, na cmentarzu na wzgórzu Monte Cassino. Urna z jego prochami została złożona 7 grudnia 1981 r. na cmentarzu wojennym na Monte Cassino. Spoczął obok gen. Władysława Andersa i biskupa polowego Józefa Gawliny.
.

ORDERY i ODZNACZENIA

Krzyż Kawalerski Orderu Wojennego Virtuti Militari 1944

Krzyż Złoty Orderu Wojennego Virtuti Militari 1940

Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari 1922

Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski 2 kwietnia 1979

Krzyż Niepodległości 2 sierpnia 1931

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski

Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski 11 listopada 1937

Krzyż Walecznych 8 krotnie

Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami

Złoty Krzyż Zasługi 19 marca 1935

Krzyż Wojenny Francja

Medal Zwycięstwa „Médaille Interalliée” zezwolenie Naczelnika Państwa w 1921

Military Cross Wielka Brytania

Krzyż Wojenny za Męstwo Wojskowe Włochy

Komandor Orderu Legii Honorowej III Republika Francuska, udekorowany 28 kwietnia 1973

Srebrny Medal Waleczności Austro-Węgry, 1917

CZEŚĆ JEGO PAMIĘCI 🇵🇱🇵🇱