Pismo łacińskie pojawiło się na ziemiach polskich wraz z konwersją Mieszka I na chrześcijaństwo. Czy oznacza to, że mieszkający tu ludzie w poprzednich epokach byli analfabetami? Czy w lokalnym kontekście pojawiać się mogła jakaś potrzeba pisania i czy istniała jakaś grupa ludzi, która pisać umiała? W lokalnym, gdyż oczywiście importy z zewnątrz, z prowincji rzymskich, z kalifatu arabskiego, z terenów tak odległych jak hellenistyczna Baktria, pogranicze Afganistanu i Tadżykistanu, świadczą jedynie o zakresie handlu, a nie o realnej umiejętności pisania na miejscu.
Możliwe, że wśród Germanów pomieszkujących u schyłku starożytności na ziemiach polskich znajdowali się ludzie potrafiący posługiwać się runami. Jednak za prekursorów pisma nad Odrą i Wisłą, przynajmniej w górnym biegu obu rzek, uznać należy raczej Celtów, którzy w ostatnich wiekach przed naszą erą posługiwali się zależnie od terytorium pismem greckim, północnoitalskim (etruskim) oraz łacińskim. Niektóre artefakty i niektóre źródła wydają się potwierdzać stosowanie pisma przez Celtów na północ od Sudetów i Karpat. Czy lokalna ludność kultury przeworskiej mogła z kolei zapożyczać pismo od Celtów? Niestety jak dotąd nie znaleziono na to dowodów.
#starożytność #historiapolski #Celtowie #druidzi #juliuszcezar #helweci #bojowie #pismołacińskie #pismogreckie #pismoetruskie #runy
Autor: prof. Gościwit Malinowski
Profesor w Instytucie Studiów Klasycznych, Śródziemnomorskich i Orientalnych Uniwersytetu Wrocławskiego; więcej na blogu:
http://hellenopolonica.blogspot.com oraz na stronie:
https://wroc.academia.edu/GosciwitMalinowski
Zostaw komentarz