Zależnie od tego w jakim kręgu cywilizacyjnym człowiek żyje zwykle przyjmuje obwiązujący w nim system wartości. Cywilizacje są różne, my kształtowaliśmy się jako wspólnota narodowa w kręgu cywilizacji łacińskiej.
Cywilizacje ścierają się („zderzenie cywilizacji”), a jeśli na jakimś terytorium znajdą się ludzie uformowani w różnych cywilizacjach to obok siebie znajdą się zwolennicy różnych, nawet odmiennych i przeciwnych systemów wartości. Tak właśnie dzieje się w Polsce (wojna polsko-polska).
Jeśli zwolennicy jednych wartości zechcą je narzucić innym to zacznie się proces destrukcji danego społeczeństwa nawet prowadzący do rozpadu państwa, jak tego Polska doświadczyła w końcu XVIII wieku.

Co można zrobić w takiej sytuacji?

W katolicyzmie sformułowano pojęcie cnoty jako czynnika pozwalającego budować porozumienie mimo różnic w obrębie cywilizacyjnym.
Filozof św. Tomasz z Akwinu wskazał, że temu służą cnoty kardynalne. Są to:
1.roztropność (prudentia) – prawy namysł, cnota w rozumie nakierowana na wolę, tj. umiejętność właściwego postępowania,
2. sprawiedliwość (iustitia) – prawy duch w działaniu, cnota odnosząca się do działań ukierunkowanych na innych, polegająca na oddawaniu temu, co komu się należy,
3. umiarkowanie (temperantia) – przysposobienie ducha, wprowadzające umiar w uczuciach i działaniach[, cnota powściągająca, ujarzmiająca namiętności i emocje,
4. męstwo (fortitudo) – cnota nadająca stałość, odporność na trudy i przeciwności.

Jeśli więc niezależnie od uznawanych wartości wszyscy będą przyjmowali jako wytyczną działania powyższe cnoty, to ludzie będą funkcjonowali zgodnie w ramach jednej wspólnoty.

W przeszłości cnoty były wpajane poprzez wychowanie w rodzinie, w szkole, w Kościele. Współcześnie nasiliły się procesy destrukcji rodziny (np. związki jednopłciowe), pozbawiania nauczycieli możliwości wychowawczych („wychowanie bezstresowe”),
Kościół jest ustawicznie odsuwany do wpływu na kształtowanie ludzkich sumień. Deprecjonowane i wyśmiewane jest samo pojęcie cnoty jako czynnika niezbędnego w życiu człowieka.
Jeśli Europa nie zawróci z tej drogi to czeka ją rozkład społeczeństw (multikulturalizm) i upadek znaczenia państw europejskich w świecie, a nawet ich rozpad.

Patrz grafika: Cnota…

Autor: prof. Romuald Szeremietiew
Polski polityk, publicysta, doktor habilitowany nauk wojskowych specjalista w zakresie obronności (habilitacja „O bezpieczeństwie Polski w XX wieku”), nauczyciel akademicki, m.in. profesor nadzwyczajny Akademii Obrony Narodowej i Akademii Sztuki Wojennej, więzień polityczny PRL, poseł na Sejm III kadencji, były wiceminister i p.o. ministra obrony narodowej.