Ponieważ ostatnio modny jest hejt na Słowację za rok 1939, chciałbym pokazać drugą stronę medalu

Karol Sidor należał do tych słowackich polityków, którzy bardzo krytycznie oceniali zajęcie przez Polskę spornych terenów Spiszu i Orawy po kryzysie monachijskim w 1938 r., w tym rejonu Jaworzyny Tatrzańskiej (Javoriny). Choć wcześniej uchodził za polonofila i zwolennika bliskich relacji polsko-słowackich, polska aneksja tych obszarów była dla niego dużym rozczarowaniem.

REKLAMA

W słowackiej pamięci politycznej Javorina stała się symbolem wykorzystania osłabienia Czecho-Słowacji przez Polskę po układzie monachijskim. Sidor uważał, że Warszawa popełniła poważny błąd polityczny, ponieważ osłabiła w ten sposób na Słowacji środowiska nastawione propolsko i wzmocniła wpływy niemieckie.

Paradoksalnie, mimo sporu o Jaworzynę, Sidor jeszcze w 1939 r. pozostawał jednym z najbardziej propolskich polityków słowackich. Niemcy postrzegali go jako człowieka zbyt przychylnego Polsce i właśnie dlatego został odsunięty od realnej władzy po powstaniu państwa słowackiego. Później utrzymywał kontakty z polskimi dyplomatami i rozważał koncepcje przyszłej współpracy polsko-słowackiej w Europie Środkowej.

Ponieważ ostatnio modny jest hejt na Słowację za rok 1939, chciałbym pokazać drugą stronę medalu.

„Dla kilku skał i kilku kozic Polska straciła przyjaźń Słowaków”
Karol Sidor 1939

O autorze: Klaudiusz Wesołek

Polski prawnik, dziennikarz, felietonista i były działacz opozycji antykomunistycznej. Urodzony w 1968 roku w Gdańsku, dojrzewał w cieniu schyłkowego PRL-u, w czasach, gdy bunt wymagał odwagi większej niż dziś można sobie wyobrazić. Już jako licealista związał się z Federacją Młodzieży Walczącej i Ruchem „Wolność i Pokój”, współorganizując happeningi, manifestacje i akcje solidarnościowe, kolportując podziemne wydawnictwa oraz wspierając strajkujących robotników Stoczni Gdańskiej podczas wydarzeń roku 1988. Za działalność opozycyjną był wielokrotnie zatrzymywany, represjonowany i inwigilowany przez Służbę Bezpieczeństwa. Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego oraz studiów z zakresu ochrony środowiska i prawa międzynarodowego w Bratysławie i Seattle. Pracował m.in. dla administracji państwowej i instytucji publicznych, jednak przez całe życie pozostawał przede wszystkim człowiekiem niezależnym — wiernym ideałom wolności, obywatelskiego nieposłuszeństwa i prawa do własnego głosu. Jako autor łączy historyczną refleksję z ironią, humorem i pamięcią o świecie pogranicza kultur. Jest autorem powieści „Przygody Heli. Saga Wojenna i Powojenna” oraz „Wańka z Doliny Pulwy”, a także opowiadań z cyklu „Wszak i Kloc”, w których groteska miesza się z polityczną satyrą i słowiańskim klimatem. Publikuje również felietony kresowe oraz artykuły poświęcone historii i współczesnym interpretacjom idei Międzymorza — widzianego nie tylko jako projekt polityczny, ale także jako wspólnota pamięci, kultur i doświadczeń Europy Środkowo-Wschodniej. Odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności oraz Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.