To są Dzieci Sieci. Ludzie poczęci i urodzeni w internecie. Ojcem ich Google, matką Siri ciotką GTP 6 Luna, dziećmi memy, finstas i rolki na „insta”.

REKLAMA

Ich „mental” to chaotyczny patchwork, językowo-wizualny miks wszystkiego ze wszystkim, kosz w którym wymieszano sprzeczne hasła ze wszystkich możliwych ideologii, miejsce gdzie krzyżują się reklamowe slogany z sentencjam filozofów, fragmenty religijnych proroctw wygłaszane przez wyskakującego z muszli klozetowej Skibidi Toileta, z banałami i bonmotami gadanymi przez superbohaterów Marvella, rysunki ponurego Doomersa z dowcipami florkofcows, kompletnie nieczytelnymi nie tylko dla „boomersów”, ale nawet dla ich poprzedników „millenalsów”.

Jacek Dukaj przyporządkowałby ich pewnie do epoki „po piśmie”, w której nie ma myślenia pojęciowego, komunikacji symbolicznej, tylko szybkie sekwencje obrazów przelatujące przez głowę i znikające pod naporem następnych, nastroje wybuchające i znikające w błysku chwilowego zaciekawienia i natychmiast zapominane.

Świat Dzieci Sieci jest pozbawiony jakiejkolwiek hierarchii, autorytetów, środka i kierunków. Króluje w nim cyfrowe „dada”, subwersja i beka ze wszystkiego co próbuje krystalizować jakikolwiek sens. Etykietowanie ich lewicowością i prawicowością kompletnie chybia celu. Mogą się fotografować na tle flagi LGTB jednego dnia, a następnego przebrani za księdza ze świetlnym mieczem z „Gwiezdnych Wojen”.

W ich świecie rządzi nihilizm i poczucie bezsensu. Bezradność wobec potopu informacji skutkuje pogardą do jakiejkolwiek zgromadzonej w pamięci wiedzy, niechęcią do lektury długich tekstów, zniecierpliwieniem skupieniu na czymkolwiek co trwa dłużej niż przeciętna rolka na Instagramie. Żaden wysiłek, żadne wyrzeczenie, żadna samodyscyplina, żadne dążenie do celu się nie opłaca, bo na końcu przecież i tak jest koniec. Nihilizm w niemal w czystej postaci. W kontaktach króluje doraźność, wszystko jest instant i jednorazowe, kapryśne poddane hormonom i humorom. Lęki i obsesje, zabijane są oswajaniem za pomocą absurdalizacji. Króluje post- ironia i meta-ironia, jako obrona i jako ekspresja. Akty okrucieństwa w stosunku do kolegów mogą się bez poczucia sprzeczności łączyć z miłością do ukochanego szczura czy królika, wszystko jest równe i nic nie waży. Prawdziwa, wyprorokowana przez Kunderę „nieznośna lekkość bytu”. Można wszystko, ale to „wszystko” nic nie znaczy, jest beką i jajem, dowcip celowo nie ma puenty i właśnie to jest w nim najśmieszniejsze (ta mina boomersa czekającego na finał, którego nie ma).

W samoocenie dominuje poczucie znikomości, bycia nieważnym, cząstką elementarną obijającą się o inne cząstki w chaotycznym tańcu Ruchów Browna.
Tu uwaga – właśnie to poczucie znikomości, nieważności, absurdalności jest źródłem agresji, bo gdzieś w głębi duszy, tli się maskowana beką pretensja do świata, który przerasta, przytłacza, wymaga, kusi i jednocześnie nie pozwala bez wysiłku sięgać po fanty pojawiające się w reklamach.

Co się dzieje kiedy Dzieci Sieci przenoszą się do „realu”? Dzieje się Paryż. Rabowanie sklepów. Ma być jak w kompie – klikamy i mamy. Czasem gniew, frustracja, poczucie bezsensu, braku uwagi bliskich osiąga ekstremum. Trzeba wtedy zabić bezsens. Najlepiej z wielkim hukiem. Mocno. Jak w pato-streamie. Przerazić bezrefleksyjnym okrucieństwem. Zaszokować, przestraszyć ten nienawistny, chaotyczny, wymagający i popędzający piwniczaka świat normalsów. Przypierdolić w jakieś tabu, sacrum, zabić matkę, siostrę, przypadkowych przechodniów. Przez moment zaistnieć. Użyć tej „ich dyscypliny i treningu”. Wcielić się w tego ich„specjalsa” z amerykańskiego filmu i wykorzystując ich know-how, zszokować bezsensem mordu, przybliżającego powszechną nirwanę. Zaistnieć.

Nie ma w świecie urodzonych w internecie żadnej perspektywy metafizycznej, bo ona Dzieci Sieci też zawiodła. Przecież nawet przez chwilę, chciały przestrzegać przykazań, ale Bóg nie wypłacił im ani w bitcoinach, ani nie uśmierzył nastoletnich bólów i glątwy, nie dał duchowego cukierka poczucia harmonii, nie sprawił, że ten drugi da się prowadzić ruchami myszy jak awatar w grze RPG. Po śmierci nie ma nic więc po co żyć? Trzeba pokazać innym, że to śmieszne życie, o które się tak troszczą, można zdmuchnąć jak płomień świecy i że są tak samo nieważni, jak Dzieci Sieci tylko jeszcze tego nie zrozumieli.

To właśnie zrobiliśmy naszym dzieciom wyręczając się smartfonem-baby-siterem, nie mając czasu z nimi rozmawiać, tłumaczyć im świata, pomagać hierarchizować i porządkować nadmiar wrażeń i bodźców, wymagać i nagradzać, pokazując całymi sobą, że świat ma sens i swój porządek, a oni też mają w nim swoje miejsce i są dla nas ważni.

Autor: Andrzej Bohdan Celiński
Polski socjolog, polityk, działacz opozycji demokratycznej w okresie PRL oraz były minister kultury. W swojej wieloletniej karierze pełnił funkcje senatora i posła na Sejm RP różnych kadencji, reprezentując środowiska zarówno postsolidarnościowe, jak i lewicowe.