Czyli jak warszawski salon podsuwa Czechom bat na własny naród…

REKLAMA

Natrafiłem w mediach społecznościowych na obrazek, który w pigułce diagnozuje odwieczną chorobę sporej części naszego rodzimego salonu. Na jednej z facebookowych grup skupiających miłośników czeskiej kultury – pod wymowną nazwą „Jestem Czechofilem” – pewna warszawianka postanowiła oświecić sąsiadów z południa. Z namaszczeniem udostępniła czeski reportaż z tegorocznego Marszu Niepodległości, opatrując go pełnym mentorskiej troski apelem: „Warte przemyśleń, byle bez kłótni i podziałów”. Do wpisu dołączyła zrzut z artykułu opatrzonego wymownym tytułem o nienawiści za dwadzieścia złotych i zdjęciem wyłowionego z tłumu transparentu radykałów.

O czym jest ów polecany z takim pietyzmem czeski materiał? Opublikował go serwis Seznam Zprávy – portal o profilu, linii redakcyjnej i salonowej wrażliwości uderzająco przypominającej nasz rodzimy Onet. Jego autorem jest Filip Harzer, jawny stronnik Donalda Tuska – ten sam reporter, który w szczycie sporu o kopalnię Turów rozgłosił po świecie histeryczną opowieść o tym, jak to Polacy są rzekomo śmiertelnie wrogo nastawieni do Czechów. Teraz Harzer powtórzył swój wypróbowany schemat: przyjechał do Warszawy i zrobił dokładnie to, czego praski liberalny czytelnik od niego oczekiwał. Z morza ponad stu tysięcy ludzi niosących biało-czerwone flagi, spośród uśmiechniętych rodzin z dziećmi, młodzieży i kombatantów, z chirurgiczną precyzją wyciągnął margines: pojedyncze hasła, jarmarczny straganik z kontrowersyjnymi wlepkami i koszulki z Walusiem. Wszystko po to, by podać czeskiej opinii publicznej gotową, lekkostrawną kliszę o jaskiniowym polskim nacjonalizmie.

To jednak nie czeski dziennikarz jest w tej historii najciekawszy. On po prostu po raz kolejny wykonał rutynowe zlecenie pod z góry przyjętą tezę swojego medium. Prawdziwym fenomenem socjologicznym jest postawa owej Polki z Warszawy, która z nieskrywaną satysfakcją podsuwa Czechom oraz rodakom szczerze rozmiłowanym w czeskiej kulturze ten zmanipulowany paszkwil, by ci mogli sobie wyrobić jedyne słuszne zdanie o wielkim święcie jej własnego narodu. To klasyczny, wręcz podręcznikowy przykład ojkofobii – głębokiej pogardy do własnej wspólnoty narodowej, połączonej z poddańczym poszukiwaniem poklasku u sąsiadów, o który w samej Polsce jest jej dziś coraz trudniej.

Wystarczy wczytać się w cytat, który warszawianka z dumą wybiła w swoim poście jako dowód rzekomej grozy Marszu: oto dziennikarz serwisu zauważa, że „dwie, na pierwszy rzut oka, bardzo miłe i uśmiechnięte panie trzymają kartkę z napisem: Wielka Polska Katolicka”. Zobaczcie, jak działa ten mechanizm myślowy. Dla laickiego czeskiego odbiorcy, a zarazem dla warszawskiej kosmopolitycznej bańki, widok starszych, pogodnych kobiet odwołujących się do wiary i patriotyzmu urasta do rangi niebezpiecznego fundamentalizmu. W ich wykrzywionym zwierciadle każda demonstracja polskości, która nie mieści się w standardach brukselsko-kawiarnianej poprawności, musi natychmiast zostać napiętnowana jako patologia.

Mamy tu do czynienia z mentalnością lokaja, który zgięty w ukłonie biegnie do sąsiada zza miedzy, wołając: „Patrzcie, panie sąsiedzie, jacy ci moi bracia są straszni i zacofani, skarcicie ich, bo ja sama nie daję już z nimi rady!”. To wieczna, postkolonialna potrzeba donoszenia na własny kraj, karmienia obcych stereotypów i czerpania perwersyjnej satysfakcji z tego, że ktoś z zagranicy nas obsobaczy.

Tymczasem wolny, dumny naród, który świętuje odzyskanie niepodległości, nie musi prosić o rozgrzeszenie ani praskich korespondentów, ani ich warszawskich klakierów. Marsz Niepodległości to potężne, oddolne świadectwo tożsamości, a próby sprowadzenia go przez salon do taniego handlu nienawiścią mówią nieskończenie więcej o kompleksach samych recenzentów niż o setkach tysięcy ludzi, którzy dumnie przeszli ulicami stolicy.

Dane autorki wpisu na załączonym zrzucie celowo zamazuję. Nie chodzi mi bowiem o to, by co bardziej krewcy internauci rzucili się do personalnego ataku na postępową warszawiankę. Silne media o wielomilionowych zasięgach tylko czekają na taki pretekst, by z jednostkowej awantury zrobić ogólnokrajową aferę o rzekomym zaszczuwaniu kobiety, skutecznie odwracając uwagę od sedna problemu – czyli od mentalnego serwilizmu rodzimych elit.

Mały dopisek.
A co do karykatur Zełeńskiego. Czesi darzą go w większości taką samą estymą jak my Polacy.