20 marca 1942 roku harcmistrz Maciej Aleksy Dawidowski „Alek” (1920–1943) namalował po raz pierwszy symbol Polskiego Państwa Podziemnego. Umieścił go na balustradzie werandy popularnej warszawskiej kawiarni Lardellego przy ul. Polnej 30. Symbol polskiego oporu powstał z połączenia liter „P” i „W” oznaczających „Polskę Walczącą”, wpisanych w znak kotwicy.

REKLAMA

Od początku istnienia Polskiego Państwa Podziemnego, władze konspiracyjne poszukiwały stylizacji graficznej mogącej zostać wykorzystanej w propagandowej walce z okupantem. Biuro Informacji i Propagandy Komendy Głównej AK ogłosiło konkurs na takie przedstawienie, które byłoby łatwe do wykonania, a jednocześnie na tyle sugestywne stanowiąc, by stanowiło wyrazisty znak polskiego podziemia. W konkursie wyłoniono dwie prace: „dwa miecze grunwaldzkie” i „Kotwicę” wykonaną z połączenia liter „P” i „W”. Ostatecznie wygrała „Kotwica”.

„Kotwica” Polski Walczącej to bardzo dobrze rozpoznawany symbol, o jednoznacznie pozytywnym wydźwięku historycznym. Połączone litery „P” i „W” tworzą jeden z najpopularniejszych oznaczeń  patriotycznych. „Kotwica” powstała w 1942 r. w wyniku konkursu ogłoszonego przez Biuro Informacji i Propagandy Komendy Głównej AK. Poszukiwano bowiem graficznego znaku, który będzie można wykorzystać w propagandowej, a więc symbolicznej walce z okupantem. W kwietniu 1942 r. w „Biuletynie Informacyjnym” opublikowano tekst o coraz większej popularności znaku pojawiającego na murach w różnych dzielnicach Warszawy. Autor artykułu sugerował, że motywacją do jego malowania jest „chęć pokazania wrogowi, że mimo wszystko – nie złamał naszego ducha…”. Sprawa autorstwa znaku pozostaje do dziś kwestią sporną. Na stronie Muzeum Powstania Warszawskiego[1] możemy przeczytać, że istnieje przynajmniej dwójka prawdopodobnych autorów „Kotwicy”. Pomysłodawczynią mogła być Anna Smoleńska pseud. „Hanka”. Postać tej wybitnej działaczki harcerskiej jako twórczyni symbolu powszechnie przyjęła się w opinii publicznej. Źródła wskazują również na warszawskiego plastyka Jana Michała Sokołowskiego (przyjaciela Aleksandra Kamińskiego, autora „Kamieni na szaniec”).

Z materiałów IPN :

„Kotwica – symbol odzwierciedlający nadzieje Polaków na zwycięstwo

Na murach Warszawy znak Polski Walczącej pojawił się po raz pierwszy 20 marca 1942 r. W 80. rocznicę tego wydarzenia Instytut Pamięci Narodowej postanowił upamiętnić fakt „narodzin” symbolu walki z okupantem. 

Na budynku PAST-y przy ulicy Zielnej 39 w Warszawie, każdy przechodzień może zobaczyć znak Polski Walczącej, który pomimo upływu czasu wciąż jest symbolem walki, męstwa i honoru. „Kotwica” powstała w „czarną noc okupacji”, przetrwała w polskiej pamięci wojnę, okres PRL, a jej fenomen jest żywy również dziś.

Znak ten, łączący literę „P” symbolizującą Polskę i literę „W” oznaczającą walkę, podtrzymywał ducha polskiego społeczeństwa w warunkach okupacyjnego terroru. Przypominał, że wojna trwa, a jej zwycięski koniec jest dla Niemiec niepewny,  wręcz przeciwnie, musi budzić niepokój i polskie nadzieje na zwycięstwo. Z tych względów znak Polski Walczącej pojawiający się coraz bardziej masowo, choć wykonywany tylko ukradkiem lub nocami, nabierał tak ogromnego znaczenia.

Dzięki harcerzom z Szarych Szeregów symbol został błyskawicznie rozpropagowany w ramach akcji małego sabotażu. Od wiosny 1942 r. zaczął pojawiać się w przestrzeni publicznej całej Warszawy – na murach, płotach, tablicach ogłoszeniowych, słupach elektrycznych, przystankach tramwajowych, a w postaci stempli nawet na egzemplarzach okupacyjnej gazety. 

Kotwica stworzona w Warszawie przeniknęła na pozostałe tereny kraju, pozostając niezapomnianym symbolem niepodległości. Od 2014 r. mocą ustawy znak Polski Walczącej zyskał ochronę prawną, a jego publiczne znieważenie jest karane grzywną. 

Dowiedz się więcej  https://bit.ly/3tke6B2(link is external)
  #PublikacjeIPN Symbol Polski Walczącej ➡ http://bit.ly/2C4VBaq(link is external) „

W warunkach konspiracyjnych znak „Kotwicy” stał się podstawowym symbolem graficznym Polskiego Państwa Podziemnego, jego wymowa wiązała się przede wszystkim z niezłomnością narodu i jego niezachwianą walką z okupantem, a także stanowiła alegorię silnego, trwałego zakorzenienia w wartościach moralnych i tradycjach niepodległościowych. Przedstawianie znaku dawało nadzieję i krzepiło serca. Jego wykonywanie stawało się jednak czymś więcej niż przesłaniem ideologicznym, gdyż umieszczanie go na zdobycznym sprzęcie niemieckim w czasie Powstania Warszawskiego określało status własnościowy pojazdów i broni służących Powstańcom. Warto zaznaczyć, że komendant AK, gen. Stefan Rowecki „Grot” wydał rozkazy o upowszechnianiu „Kotwicy” jako symbolu sabotażu i dywersji Armii Krajowej. W rozkazach z 18 lutego i 13 marca 1943 r. nakazywał, aby akcje przeprowadzane przez AK były sygnowane tym właśnie znakiem.

(https://www.1944.pl/artykul/jak-powstala-kotwica-slynny-symbol-p,4633.html)

 

 

Żródło:
https://www.facebook.com/10006…(link is external)